Trẻ con nhận ra sớm hơn người lớn tưởng, và nếu không được giải thích thì chúng tự nghĩ ra một lý do — thường là tại mình.
Có nên nói với trẻ không
- Nên
- Chúng nhận ra sớm hơn bạn tưởng
- Không nói thì chúng tự nghĩ ra lý do
- Và lý do chúng nghĩ ra thường nặng hơn sự thật
- Mục thứ tư là điều đáng lo nhất
Im lặng không bảo vệ được trẻ. Nó chỉ để chúng tự lấp chỗ trống bằng điều chúng sợ nhất.
Nói bao nhiêu là đủ
- Ngắn, thật, và hợp tuổi
- Bố mẹ cần nghỉ nhiều hơn trước là đủ với trẻ nhỏ
- Trẻ lớn hơn thì nói thêm nếu chúng hỏi
- Trả lời đúng câu chúng hỏi, đừng nói thêm
- Mục thứ tư là nguyên tắc gọn nhất
Trẻ hỏi tới đâu thì trả lời tới đó. Chúng sẽ hỏi tiếp khi sẵn sàng nghe thêm.
Điều quan trọng nhất phải nói là gì
- Rằng chuyện này không phải tại con
- Nói thẳng câu đó ra
- Trẻ rất dễ tự nhận lỗi về mình
- Nhắc lại vài lần trong những tuần đầu
- Mục thứ ba là lý do phải nói rõ
Trẻ nối mọi chuyện trong nhà với hành vi của chính mình. Một câu rõ ràng chặn được điều đó.
Có nên nhờ trẻ giúp việc không
- Có, việc vừa sức và có tên rõ ràng
- Trẻ thường thích được giao việc thật
- Nó cho chúng cảm giác làm được gì đó
- Nhưng đừng biến trẻ thành người chăm
- Mục thứ tư là ranh giới quan trọng nhất
Giao việc nhà là tốt. Đặt lên vai trẻ trách nhiệm chăm sóc người lớn thì là chuyện khác hẳn.
Về chuyện giữ cho nhịp của trẻ không đổi
- Cố giữ giờ ăn giờ ngủ của trẻ như cũ
- Nhịp quen thuộc làm trẻ yên tâm
- Nhờ người khác giữ nhịp đó nếu bạn không làm nổi
- Phần này đáng ưu tiên hơn nhiều việc khác
- Mục thứ ba là chỗ đáng nhờ nhất
Với trẻ thì sự đều đặn quan trọng hơn ai là người làm. Nhờ người khác giữ nhịp là hoàn toàn ổn.
Về chuyện báo trước khi bạn cần nghỉ
- Nói trước là lát nữa bố mẹ đi nằm một lúc
- Nói rõ khi nào sẽ dậy
- Trẻ chịu được việc chờ nếu biết chờ tới lúc nào
- Biến mất đột ngột mới làm chúng lo
- Mục thứ ba là điều rất hiệu quả
Một mốc thời gian cụ thể làm khoảng chờ trở nên chịu được, với trẻ cũng như với người lớn.
Về chuyện dành một khoảng riêng cho trẻ
- Dành một khoảng ngắn mỗi ngày cho riêng trẻ
- Ngắn cũng được, nhưng phải đều
- Đặt nó vào khung giờ bạn còn sức
- Đều đặn quan trọng hơn dài
- Mục thứ ba là điều hay làm ngược
Người ta hay dành cho con phần cuối ngày, đúng lúc mình đã cạn. Đổi sang khung tốt thì khác hẳn.
Về chuyện trẻ phản ứng bằng cách khác thường
- Có trẻ trở nên bám hơn
- Có trẻ lại xa cách hoặc hay cáu
- Đó là cách chúng phản ứng, không phải hư
- Thấy kéo dài hoặc nặng thì hỏi người có chuyên môn
- Mục thứ tư là lúc cần người được đào tạo
Site này không hướng dẫn về tâm lý trẻ. Có người làm nghề đó, và tìm họ là việc nên làm.
Về chuyện nói với nhà trường nếu cần
- Nếu trẻ có thay đổi ở trường thì báo cho giáo viên
- Nói ngắn gọn là ở nhà đang có chuyện
- Không cần kể chi tiết
- Giáo viên biết thì họ để ý giúp
- Mục thứ ba là quyền riêng tư của bạn
Một câu ngắn là đủ để người ở trường hiểu và giúp. Phần còn lại vẫn là chuyện riêng của nhà bạn.
Về chuyện cho trẻ biết ai khác cũng lo cho chúng
- Nói rõ là còn ông bà, cô chú, hay người thân khác
- Trẻ yên tâm hơn khi biết có nhiều người
- Cho chúng gặp những người đó thường hơn
- Mạng lưới rộng thì trẻ bớt lo cho bố mẹ
- Mục thứ tư là lý do thật
Trẻ lo nhất khi thấy cả nhà chỉ dựa vào một người. Thấy có nhiều người thì nỗi lo đó nhẹ đi.
Về chuyện đừng hứa điều bạn không chắc giữ được
- Đừng hứa chắc với trẻ về ngày mai
- Nói là bố mẹ sẽ cố, và nếu không được thì sẽ báo
- Hứa rồi lỡ hẹn nhiều lần thì trẻ thôi tin
- Nói thật ngay từ đầu thì bền hơn
- Mục thứ ba là cái giá phải tránh
Lòng tin của trẻ được xây bằng những lời hứa nhỏ được giữ, và mất đi cũng bằng đúng những lời đó.
Ba câu hỏi trước khi nhận thêm một việc
- Việc này tốn của tôi khoảng bao nhiêu sức
- Hôm nay tôi còn lại chừng nào
- Bỏ việc nào để lấy chỗ cho nó
- Bài này thêm: tôi còn chỗ cho khoảng riêng với con không
Ba câu đầu lặp lại ở mọi bài; dòng thứ tư là phần riêng của từng bài.
Sức trong ngày là một ngân sách, không phải một cái giếng
- Giếng thì cạn rồi tự đầy, ngân sách thì tiêu hết là hết
- Tiêu vào đâu là một lựa chọn, kể cả khi bạn không thấy mình đang chọn
- Vay của ngày mai thì hôm sau phải trả
- Không ai tiêu hộ được, nhưng nhiều người gánh bớt được
- Mục thứ tư là điều cả lô này nói tới
Không chọn cũng là một cách chọn, và thường là cách tốn kém nhất trong mọi cách.
Đi hỏi người có chuyên môn, đừng tự xoay, nếu
- Sức giảm nhanh trong thời gian ngắn mà bạn không giải thích được
- Nghỉ đủ rồi mà vẫn không hồi lại chút nào
- Kèm theo bất cứ điều gì mới mà bạn thấy khác thường
- Bạn thấy khác đi sau khi bắt đầu một thứ mới đang dùng
- Hoặc chính bạn thấy lo và không biết hỏi ai
Năm điều này lặp lại ở mọi bài. Trang này dạy cách chia sức; nó không chẩn đoán và không thay được một buổi khám.
Câu hỏi thường gặp
Có nên nói với trẻ không?
Nên. Chúng nhận ra sớm hơn bạn tưởng, và không nói thì chúng tự nghĩ ra lý do.
Nói bao nhiêu là đủ?
Ngắn, thật, và hợp tuổi. Nói rằng bố mẹ cần nghỉ nhiều hơn trước là đủ với trẻ nhỏ.
Điều quan trọng nhất phải nói là gì?
Rằng chuyện này không phải tại con. Trẻ rất dễ tự nhận lỗi về mình.
Có nên nhờ trẻ giúp việc không?
Có, việc vừa sức và có tên rõ ràng. Nhưng đừng biến trẻ thành người chăm.